Słownik wyrazów trudniejszych

demon
demon jest programem działającym w tle, są to serwisy które coś udostępniają, nadzorują lub logują (notują). Nazwa pochodzi od starodawnego (lata sześcdziesiąte dwudziestego wieku) systemu UNIX, który ponieważ nie był systemem dla każdego, sławił się ciekawymi pojęciami tj. demon, zombie itd. Demonem jest np.: Apache - serwer WWW.
ext2
(second extended filesysytem) system plików używany przez Linuksa, pozwala zapisywać prawa dostępu, rozróżnia wielkość liter, bardzo zawiły
gid
Group ID, identyfikator grupy, numer przyporządkowany każdej grupie. Jest on zapisywany na tablicy partycji w celu ustalenia grupy do której należy plik. System identyfikuje grupę pliku sprawdzając numer w pliku /etc/group.
emulacja SCSI
SCSI emulation, funkcja jądra odpowiedzialna za pokazywanie systemowi urządzeń IDE jako urządzeń SCSI. Jest to konieczne, aby móc uruchomić nagrywarkę IDE.
gniazdo
jest to nieco inna wersja potoku, która pozwala na pracę w sieci. Czyli wyjście jednego procesu jest połączone z wejściem drugiego procesu na innym komputerze. W listingach oznaczane są literą "s" od ang. socket.
grupy
grupy użytkowników są tworzone po to, aby moć kontrolować dostęp do plików, katalogów i urządzeń. Do jednej grupy może należeć wielu użytkowników. Tak samo użytkownik może należeć do wielu grup. Plik należący do danej grupy ma przypisane prawa dostępu do niego dla "zrzeszonych" użytkowników. Na przykład dostęp do drukarki mają użytkownicy z grupy lp, niskopoziomowy dostęp do dysków ma grupa disk, zaś największe prawa ma zazwyczaj grupa root. Ale root i tak ma największe prawa
jądro systemu
zwane również kernelem, jest sercem systemu, to ono odpowiada za prawidłową pracę systemu, rozprowadzane jest za darmo w postaci źródeł, które można samemu skompilować, jądro używane jest tylko raz - podczas startu systemu, potem tkwi w pamięci nadzorując pracę komputera, określenie Linux odnosi się właśnie do jądra, jądra mają przeciętną wielkość do 500 - 900 kB nie licząc modułów.
logi systemowe
pliki zawierające historię działania systemu np. kto, gdzie i kiedy się logował, czy pojawiły się jakieś błędy itp. Logi są "składowane" w katalogu /var/log.
punkt montowania
katalog na dysku w którym będzie widoczna zawartość partycji podmontowanej, nie istnieje odpowiednik tego ustrojstwa w systemach Microsoftu
pid
Każdy proces ma przyporządkowany unikalny numer. Numer ten zwany PIDem zostaje nadany mu podczas uruchamiania. Dzięki temu proces jest identyfikowany w systemie.
pliki ukryte
są to pliki których nazwa zaczyna się od kropki
potok
jest to określenie przepływu danych z wyjścia jednego procesu do wejścia drugiego procesu. Wyróżnia się potoki plikowe (oznaczane w listingach literą "p" od ang. pipe) oraz potoki tworzone w pamięci. Przykład tworzenia potoku ls | less.
proces
ogólnie rzecz biorąc procesem jest każdy uruchomiony program, któremu jest przyporządkowany pid. Specyfikacja X/Open definiuje proces jako przestrzeń adresową pojedynczy wątek sterujący, który działa w tej przestrzeni, oraz potrzebne do jego pracy zasoby systemowe.
Cytat z: "Linux Programowanie" N. Mathew, R. Stones
root
administrator systemu, ma nieograniczony dostęp do systemu, od grzebania w urządzeniach do czytania cudzych plików, właściwie nie może tylko wyjąć karty dźwiękowej za pomocą klawiatury
stan pracy systemu (poziom pracy, runlevel)
Linux posiada siedem udokumentowanych stanów pracy. Stan pracy przyjmowany jest na starcie systemu i może ulec zmianie w trakcie pracy sytemu. Stan 0 jest to wyłączenie systemu, 1 to tryb jednoużytkownikowy dostępny także po uruchomieniu Linuksa z parametrem single przekazanym do jądra systemu, stan 2 to stan normalnej pracy systemu, lecz z nieudostępnioną siecią, stany 3 i 4 w zasadzie się od siebie nie różnią, a są stanami normalnej pracy systemu z udostępnioną siecią, stan 5 jest zazwyczaj stanem w którym włączany domyślnie jest X-serwer i przeprowadzane jest graficzne logowanie, stan 6 jest niczym innym jak restartem systemu. Zmiany poziomu pracy może dokonać tylko root za pomocą komendy init numer. Plikiem odpowiedzialnym za domyślny stan systemu jest /etc/inittab.
swap
partycja wymiany, pamięć wirtualna, jeżeli Linuksowi kończy się dostępna pamięć RAM, wtedy niepotrzebna jej zawartość jest przenoszona na tą właśnie partycję, po zwolnieniu miejsca w pamięci dane wracają do RAMu.
symlink
dowiązanie symboliczne, jest to nieco słabsza forma dowiązania twardego, różnicą jest to, że po usunięciu pliku, dowiązanie do niego traci sens bycia, nie chroni to bowiem przed całkowitym usunięciem pliku z dysku, w przeciwieństwie do twardego dowiązania można stosować symlinki pomiędzy różnymi filesystemami, a także stosować do katalogów.
system plików w Linuksie oferuje funkcję tworzenia twardego dowiązania. Po utworzeniu twardego dowiązania do pliku, fizycznie na dysku istnieje tylko jeden ten plik, lecz użytkownik i system widzi dwa. Usunięcie jednego z nich nie spowoduje usunięcią drugiego. Jest to dobry sposób na tworzenie kopii zapasowych plików. Ta sztuczka działa tylko na plikach położonych na jednej partycji.
Torvalds, Linus Benedict
twórca systemu Linux, autor jądra 0.0.1, do dzisiaj nadzoruje prace nad nim. Jest również autorem oprogramowania procesora Crusoe firmy Transmeta, w której także pracuje.
uid
UserID, identyfikator użytkownika, analogiczny do Gid, zapisywany również na tablicy partycji. UID każdego użytkownika jest zapisany /etc/passwd.
urządzenia
w Linuksie każde urządzenie jest plikiem specjalnym, zazwyczaj umieszczonym w katalogu /dev. Dzięki temu można nadawać użytkownikom prawa niskopoziomowego dostępu do urządzeń takich jak drukarka (np.: /dev/lp0), dyski twarde (/dev/hda, hdb, hdc, sda, sdb, xda, xdb itd.), dyskietki (np.: /dev/fd0), karty sieciowe (/dev/eth0) itd. Root może grzebać w tablicy partycji za pomocą zwykłego edytora tekstu, można także dzięki temu robić zrzuty dyskietek do pliku, a także odzyskiwać usunięte pliki. Urządzenia dzieli się na dwa rodzaje: blokowe (dyski, dyskietki) i znakowe (konsole tekstowe /dev/tty, porty szeregowe i równoległe, karty sieciowe). Istnieją także urządzenia zwrotne (loop) do których można przypisać plik, i podmontować go jako system plików (oczywiście jeżeli plik jest zrzutem partycji). Urządzenia mają przypisane sobie dwa numery major i minor, które określają typ zawartości urządzenia. Na przykład pierwsza partycja pierwszego dysku IDE (/dev/hda1) ma numery 3, 1.