Komendy linii poleceń
Pliki, katalogi, symlinki, urządzenia, gniazda
| Polecenie | Parametry | Opis |
|---|---|---|
| ls | Listing katalogu | |
| -a | razem z plikami ukrytymi (te zaczynające się od kropki) | |
| -l | rozszerzony listing, razem z prawami dostępu i właścicielem | |
| cd | nazwa | przejście do katalogu o podanej nazwie (bez parametru przejście do katalogu domowego) |
| - | powrót do poprzedniego katalogu | |
| touch | nazwa | utworzenie lub zmiana daty utworzenia pliku |
| ln | nazwa1 nazwa2 | utworzenie twardego dowiązania pliku pierwszego pod nazwą pliku drugiego |
| -s nazwa1 nazwa2 | symlink (dowiązanie symboliczne) | |
| cp | plik1 plik2 | kopiowanie |
| mv | plik1 plik2 | przenoszenie |
| rm | nazwa | kasowanie |
| -f | bez potwierdzania | |
| -r | także niepuste katalogi | |
| mkdir | nazwa ..... | tworzenie katalogów o podanych nazwach |
| chmod | nowe prawa plik | zmiana praw dostępu do pliku, opis na końcu |
| chown | nowy właściciel plik | zmiana właściciela pliku |
| chgrp | nowa grupa plik | zmiana grupy pliku |
| cat, less | nazwa | wyświetlenie zawartości pliku |
| pwd | wyświetlenie ścieżki do aktualnego katalogu | |
| mount | wyświetlenie aktualnie zamontowanych urządzeń | |
| /dev/??? -t typ /mnt/??? | zamontowanie urządzenia nie opisanego w /etc/fstab typy: ext3, ext2, msdos, vfat, minix, iso9660, reiser, ext, | |
| /dev/??? lub /mnt/??? | zamontowanie urządzenia opisanego w /etc/fstab | |
| umount | /dev/??? lub /mnt/??? | odmontowanie Uwaga! Punkt montowania nie musi zaczynać się na /mnt/ |
| eject | /dev/cdrom | wysunięcie tacki CD-Romu |
| -t /dev/cdrom | wsunięcie CD-Romu | |
| du | zużycie miejsca na dysku | |
| df | wolne miejsce na dysku |
Archiwa, pakiety
| Polecenie | Parametry | Opis |
|---|---|---|
| tar | cvf nazwa.tar katalog | archiwizacja katalogu |
| czvf nazwa.tar.gz katalog | archiwizacja i kompresja katalogu programem gzip | |
| xvf nazwa.tar | odzyskiwanie z archiwum | |
| xzvf nazwa.tar.gz | analogicznie do czvf | |
| --use-compress-program bzip2 | użycie zamiast gzip programu bzip2 | |
| gzip | nazwa | kompresja pliku do formatu gzip (tylko jeden plik) |
| -d nazwa.gz | dekompresja | |
| gunzip | nazwa.gz | jw. |
| bzip2 | nazwa | kompresja pliku do foramtu bzip2 |
| -d nazwa.bz2 | dekompresja | |
| bunzip2 | nazwa.bz2 | jw. |
| rpm | -i nazwa-wersja.iX86.rpm | instalacja pakietu rpm |
| -ihv nazwa-wersja.iX86.rpm | instalacja pakietu razem ze wskaźnikiem postępu | |
| -e nazwa (tylko i jedynie nazwa) | deinstalacja pakietu | |
| -U nazwa-wersja.iX86.rpm | odświeżenie pakietu | |
| --force | wymuszenie instalacji | |
| --nodeps | pominięcie sprawdzania zależności | |
| dpkg | -i pakiet.deb | Instalacja pakietu deb (Debian, Ubuntu) |
Administracja
| Polecenie | Parametry | Opis |
|---|---|---|
|
/etc/rc.d/init.d/????? lub /etc/init.d/????? (zależnie od systemu) |
????? jako nazwa demona | |
| start | uruchomienie demona | |
| stop | wyłączenie demona | |
| restart | restart demona | |
| status | status pracy demona | |
| kill | pid | wyłączenie procesu o zadanym pidzie |
| -9 pid | bezwarunkowe wyłączenie procesu | |
| killall | nazwa procesu | Zabicie wszystkich procesów o podanej nazwie |
| ps | wyświetlenie uruchomionych procesów | |
| -A | wyświetlenie wszystkich uruchomionych procesów | |
| top | interaktywny program wyświetlający informacje na temat systemu | |
| adduser | nazwa | dodanie użytkownika o zadanej nazwie... |
| -u uid | ...i o zadanym UserID | |
| halt | wyłączenie systemu | |
| reboot | restart systemu | |
| shutdown | -h now | wyłączenie systemu |
| -r now | restart systemu | |
| date | data i czas | |
| uname | typ systemu | |
| -a | wszystkie informacje o systemie | |
| -r | wersja jądra | |
| hostname | nazwa hosta | |
| nazwa.domena | nadanie tymczasowej nazwy komputerowi | |
| passwd | zmiana hasła | |
| użytkownik | zmiana hasła innego użytkownika | |
| who | lista zalogowanych użytkowników | |
| whoami | Kim ja jestem? | |
| lsmod | listing załadowanych do pamięci modułów jądra | |
| insmod | nazwa modułu | załadowanie do pamięci modułu jądra (jeżeli nie nastąpiło automatycznie) |
| rmmod | nazwa modułu | usunięcie modułu z pamięci |
| uptime | jak długo pracuje system | |
| fsck, e2fsck | /dev/??? | sprawdzenie poprawności filesystemu ext2 (ext3), tylko na niezamontowanej partycji |
Programowanie
| Polecenie | Parametry | Opis |
|---|---|---|
| gcc (g++) | plik.c (plik.cpp) | Kompilacja programu napisanego w C (C++), plik wyjściowy |
| plik.c o plik | Kompilacja z jednoczesnym linkowaniem do pliku plik | |
| -c plik.c | kompilacja bez linkowania | |
| -o plik.o plik | linkowanie pliku objektowego | |
| make (tylko jeśli istnieje plik Makefile) | kompilacja całego programu | |
| install | zazwyczaj również instalacja |
Inne
| Polecenie | Parametry | Opis |
|---|---|---|
| clear | wyczyszcenie ekranu | |
| reset | restart terminala | |
| cal | mały kalendarz | |
| vi | kultowy edytor uniksowy | |
| emacs | kultowy edytor linuksowy | |
| lynx | adres | tekstowa przeglądarka internetowa, również kultowa |
| mc | Midnight Commander, linuksowy klon Norton Commandera | |
| fdisk | /dev/??? | zapewne wiadomo (polecam) |
| cfdisk | /dev/??? | pseudograficzny fdisk |
| lpr, plik>/dev/lp? | plik | drukowanie |